Taʿṭīr al-anām fī taʿbīr al-manāmتعطير الأنام في تعبير المنام
„Namirisavanje ljudi tumačenjem snova“ · ʿAbd al-Ghanī an-Nābulusī (1641. – 1731.)
Jedna od najopsežnijih arapskih knjiga o snovima, s tisućama pojmova poredanih po abecedi. Nabulusi, sufijski učenjak iz Damaska, oslanja se na stariju islamsku tradiciju tumačenja koja seže do Ibn Sirina (8. st.).
(بياع مطلق) تدل رؤيته في المنام أو الانتقال إلى صفته وإلى معيشته على الأيمان الفاجرة وتعطيل الصلاة والبخس في الكيل والميزان وأكل الربا وعدم الطهارة ورؤية بياع الشعير تدل على رجل يحب الدنيا ولا يذكر في آخرته وإن رأى أنه أخذ على البيع دراهم أو دنانير أو باع بالعوض فلا بأس به وبائع الغزل يدل على السفر وبياع الملح صاحب أموال من الدراهم وبياع الثياب الغالية الأثمان وأمانة وجلالة وله خطر وشأن ما لم يأخذ ثمناً على بيعه وبياع الفاكهة والثمار ونحوها رجل مؤثر دينه على دنياه كثير التعب في طلب رزقه وبياع الرياحين صاحب أحزان وبكاء أو رجل قارئ القرآن ليبكي الناس وبياع الطيور نخاس الجواري وبياع الرصاص صاحب أمر ضعيف.
(Prodavač općenito) Vidjeti ga u snu, ili prijeći u njegovo zanimanje i njegov način privređivanja, znači krive zakletve, zanemarivanje molitve, zakidanje na mjeri i vagi, uzimanje kamata i nečistoću. Vidjeti prodavača ječma znači čovjeka koji voli ovaj svijet i ne misli na svoj onaj svijet. Ako vidi da je za prodaju uzeo dirheme ili dinare, ili da je prodao u zamjenu za drugu robu, u tome nema ništa loše. Prodavač prediva znači putovanje. Prodavač soli je vlasnik imetka u dirhemima. Prodavač skupocjene odjeće znači povjerenje, ugled te važnost i položaj, dokle god za svoju prodaju ne uzme cijenu. Prodavač voća, plodova i sličnoga je čovjek koji svoju vjeru stavlja ispred ovoga svijeta i koji se mnogo trudi u traženju opskrbe. Prodavač mirisnog bilja je čovjek žalosti i plača, ili čovjek koji uči Kur'an kako bi rasplakao ljude. Prodavač ptica je trgovac robinjama. Prodavač olova je čovjek slabe stvari.
Napomena: Izraz 'صاحب أمر ضعيف' mogao bi značiti i 'čovjek slabog položaja/vlasti'.
(رآس) تدل رؤيته على المتصرف في رؤوس أموال الناس كالصيرفي وربما دلت رؤيته على الموت أو الوقوع في الشدائد وإن كانت رؤوساً مجهولة وإنها بشعرها وقرونها ودمائها دل على فناء العلماء ومسك الرؤساء خصوصاً إن كان الحاكم عليه أو بائعها مجهولاً أو شديد البأس والرآس مالك رؤوس الناس من بلدانهم لهم أخطار فإن اشترى رأساً من رآس فإنه يطلب من رئيس الرؤساء أستاذاً ينتفع به أو خدمة يشغله بها والرآس قاهر رؤوس الناس سلطاناً أو صناعة وتدبيراً والرآس يعبر بالسلطان.
(Prodavač kuhanih glava) – njegovo viđenje označava onoga koji raspolaže glavnicama tuđeg imetka, poput mjenjača. Ponekad njegovo viđenje označava smrt ili zapadanje u nevolje. Ako su glave nepoznate, s dlakom, rogovima i krvlju, to označava pogibiju učenjaka i hvatanje poglavara, osobito ako je onaj koji njima upravlja ili ih prodaje nepoznat ili vrlo silan. Prodavač glava je onaj koji vlada glavama ljudi iz njihovih krajeva, koji su ugledni. Ako netko kupi glavu od prodavača glava, tražit će od poglavara nad poglavarima učitelja od kojeg će imati koristi ili službu kojom će ga zaposliti. Prodavač glava je onaj koji nadvladava glave ljudi, bilo vlašću, bilo umijećem i upravljanjem. Prodavač glava tumači se kao vladar.
Napomena: "رآس" je prodavač (kuhanih) ovčjih glava; igra riječi s ra's (glava, glavnica, poglavar). Rečenica "مالك رؤوس الناس من بلدانهم لهم أخطار" je nejasna; prevedena po smislu.
(ريحاني) هو في المنام رجل راض عند المصائب صابر على القضاء والقدر.
(Prodavač mirisnog bilja) U snu je to čovjek zadovoljan u nesrećama, strpljiv prema Božjoj odredbi i sudbini.
(رطاب) وهو بائع الرطب وهي رطبة القت رجل صاحب مال هنيء.
(Prodavač svježih datulja) To je prodavač svježih datulja, a to je i svježa djetelina; to je čovjek s ugodnim imetkom.
Napomena: Rečenica je nejasna: رطبة القت je svježa krmna djetelina (lucerna); veza s prodavačem nije jasna.
(زلبانى) تدل رؤيته في المنام على البشارة بالخلاص من الشدائد وربما دلت رؤيته على الشرور والأنكاد.
(Prodavač zalabije) Viđenje njega u snu označava radosnu vijest o izbavljenju iz nevolja, a katkad njegovo viđenje označava zla i jade.
Napomena: Natuknica زلباني označava pravitelja ili prodavača zalabije.
(طرائفي) هو في المنام نخاس جمع الرقيق والطرائفي تدل رؤيته على إتقان مليح الكلام والتبحر في العلوم وربما دل على بائع اللباس الخليع.
(Prodavač rijetkosti) U snu je trgovac robljem koji skuplja robove. Njegovo viđenje znači vještinu u lijepom govoru i duboko poznavanje znanosti, a ponekad znači prodavača bestidne odjeće.
Napomena: طرائفي: prodavač neobičnih i rijetkih stvari (طرائف); značenje zanimanja nije posve sigurno.
(علاف) هو في المنام رجل كريم كثير المال مذكور بالفضائل والعلاف تدل رؤيته على القيام بالمصالح والمتصرف عفى أرزاق الفقراء المسافرين أو أرباب الكسل والسعي من الغلمان.
(Prodavač stočne hrane) u snu je plemenit čovjek velika imetka, poznat po vrlinama; viđenje prodavača stočne hrane označava brigu o općem dobru i upravljanje opskrbom siromašnih putnika ili lijenih i marljivih momaka.
Napomena: U izvorniku stoji عفى, vjerojatno greška za في ('u'); kraj rečenice je nejasan.
(غزولي) وهو الذي يبيع الغزل تدل رؤياه على إبرام الأمور والشروع في الأعمال الصالحة وتدل رؤيته على الاشتغال بالتغزل أو الانقياد للنساء.
(Prodavač pređe) To je onaj koji prodaje pređu. Njegovo viđenje označava dovršavanje poslova i započinjanje dobrih djela, a označava i bavljenje udvaranjem (ljubavnim stihovima) ili pokoravanje ženama.
Napomena: Igra riječi: 'gazl' je pređa, 'tagazzul' udvaranje ili ljubavna poezija.
(هراس) هو في المنام رجل شرير صاحب هذيان والهراس تدل رؤيته في أيام الشتاء على الفوائد الثابتة الدائمة والأرزاق الحلال وربما دلت على السرقة والضرب وقت الأسحار وقيل الهراس جلاد السلطان وعيشه من ذلك.
(Herras, prodavač herise) U snu je zao čovjek koji govori besmislice. Viđen zimi označava trajne koristi i dopuštenu opskrbu, a ponekad krađu i batine u zoru. Kaže se i da je herras sultanov krvnik koji od toga živi.
(شرائحي) تدل رؤيته على الشرور والخصومات والحرب وتفريق المجتمع واختلاط الحلال بالحرام وعلى الصرف والربا وقضاء الحوائج.
(Prodavač odrezaka) njegovo viđenje ukazuje na zla, svađe i rat, raspad zajednice i miješanje dopuštenog s nedopuštenim, te na mijenjanje novca i kamatu i na ispunjenje potreba.
Napomena: Šarā'iḥī: vjerojatno onaj koji reže ili prodaje odreske mesa; značenje nesigurno.
(طيوري) تدل رؤيته في المنام على بائع الجوار والعبيد وربما دلت رؤيته على الاجتماع في الأفراح والأتراح.
(Ptičar, prodavač ptica) Njegovo viđenje u snu znači prodavača robinja i robova, a ponekad znači okupljanje u radostima i žalostima.
Izvor: Arapski tekst prema izdanju Dār al-Fikr, Bejrut (al-Maktaba aš-Šāmila), str. 47, 154–155, 158, 217, 246, 265, 280, 395. Prijevod: Sanjarica.eu.
